Je gebruikt Internet Explorer. Deze site werkt het best op een recentere browser zoals Chrome, Firefox of Safari. Lees hier meer

Vandaag open van 10:00 tot 18:00
plan je bezoek
Dieren op maat header
PERSBERICHT

Dieren op maat

Design tussen mens en dier

Vee op een klein oppervlak of laboratoriumvlees? Huisdieren die wel erg aaibaar zijn of een robot om te strelen? De relatie tussen mens en dier is complex en zit vol tegenstrijdigheden. Enerzijds worden huisdieren verwend en hebben we een geïdealiseerde voorstelling van de dierenwereld. Anderzijds worden dieren buiten ons gezichtsveld vaak wreed behandeld in slachthuizen, laboratoria en op transporten. Dieren op maat gaat vanaf 17 mei op zoek naar het juiste evenwicht tussen affectie, respect en nut. Een tentoonstelling binnen de programmalijn design en maatschappij, waarbij Design Museum Gent een aanzet wil geven voor bezinning over de mens-dierrelatie voor de toekomst.

De eerste rotstekeningen getuigen al van de fascinatie van de mens voor de dierenwereld. Maar we hebben ook altijd een sterke drang gevoeld om dieren voor ons eigen nut te gebruiken: wat begon met het vlees en de vacht ging al snel over tot gevechtsarena’s, dierentuinen en het slagveld. Ondertussen vinden we het normaal dat dieren onderzoeksobjecten zijn in medische labo’s, deelnemen aan schoonheidswedstrijden en ons gezelschap houden. Maar wat als we nog verder gaan in het manipuleren van dieren zodat ze als orgaandonoren dienen of kunstmatig worden gefokt in laboratoria? Kunnen we dan zelfs nog wel spreken van ‘dieren’? De enorme discrepantie tussen de discussies over hoe we met dieren moeten omgaan en de veranderingen die in werkelijkheid plaatsvinden, toont aan hoe moeilijk het voor ons is om de relatie tussen mens en dier te definiëren.

Dit spanningsveld biedt verschillende aanknopingspunten voor designers. In de drie hoofdstukken van Dieren op maat onderzoeken ontwerpers de aanvaardbare mate van manipulatie en presenteren ze enkele toekomstgerichte perspectieven op de relatie tussen mens en dier.

Is de mens superieur aan dieren? Ben je zelf een dier? Is je beste vriend je huisdier?

Gecoiffeerde cavia’s

Thalia-de-Jong-Golden-Boy

Metgezellen en tegenhangers onderzoekt dieren in de huiskamer. De huisdierenindustrie boomt met een aanbod dat gaat van verjaardagscadeaus tot wellness farms en cosmetische chirurgie. Zonder rekening te houden met hun natuurlijk gedrag, worden dieren gezien als speelgoed en worden menselijke behoeftes op dieren geprojecteerd. In haar video-installatie Golden Boy toont Thalia de Jong bijvoorbeeld de gelijknamige prijswinnende cavia die op een presenteerblad wordt gecoiffeerd. De spiegelinstallatie Architecture for Dogs: Paramount van ontwerper Konstantin Grcic biedt het perfecte podium voor poedels – ondanks het feit dat honden hun eigen reflectie niet kunnen herkennen. Langs de andere kant verlangen veel mensen naar een terugkeer naar de natuur en het dierlijke. Zo brengt de Britse designer Thomas Thwaites in GoatMan. A Holiday from Being Human een paar dagen door als geit in de Alpen om zich te bevrijden van menselijke dwanggedachten, zoals het constante streven naar vooruitgang en het reflecteren over zijn eigen handelingen.

Waarom eten we wel koe en geen hond? Zou je kweekvlees eten? Zijn er nog wilde dieren?

Vlees uit de petrischaal

Het tweede hoofdstuk, Hulpbronnen en alternatieven, gaat in op hoe we dieren behandelen als een bron van grondstoffen. In nagenoeg alle producten worden onderdelen van dierlijke oorsprong gebruikt. Het feit dat dieren blijkbaar onmisbaar zijn, zorgt steeds meer voor conflicten op ethisch, ecologisch en economisch vlak. Theo Deutinger illustreert bijvoorbeeld met zijn Handbook of Tyranny dagdagelijkse wreedheden. Hij vertaalt o.a. de expertise van zoöloog Temple Grandin in gedetailleerde infografieken. Haar slachthuisontwerp met slingerende geluidswerende muren geeft slachtvee meer waardigheid door ervoor te zorgen dat de dieren in één richting vooruit lopen en geen dode soortgenoten te zien krijgen. Als reactie op de groeiende discussie over vlees probeert de voedingsindustrie vleesproducten te vervangen door vegetarische en veganistische alternatieven, of zelfs door insecten en in-vitrovlees. Bij Bistro In Vitro kan je alvast je tafeltje voor 2028 reserveren in een labvleesrestaurant.

Next-Nature-Network-Bistro-In-Vitro-Meat-the-Future-project
Mogen we dieren manipuleren? Voel jij je verantwoordelijk voor uitgestorven dieren? Vertrouw je gemodificeerde dieren?

Kippen zonder veren

Tiger-Penis-Project-detail-photo-Ronald-Smits

Tiger Penis Project detail

Foto: Ronald Smits

Wat als het nog verder gaat? Het laatste hoofdstuk, Optimalisatie en toekomstvisies, werpt een blik op menselijke ingrepen in de dierenwereld en ontwikkelt alternatieve toekomstscenario’s. Sensationele publicaties over oplichtende siervissen of kippen zonder veren klinken misschien als sciencefiction, maar de onderzoeksresultaten blijven geenszins beperkt tot het labo. Dat bewees actrice Barbra Streisand toen ze haar overleden hond liet klonen. Hoewel genetische hercodering veel positieve effecten belooft, blijft de vraag hoe ver we willen gaan. Willen we bijvoorbeeld vlees of eieren eten van Fool’s Fowl, de minimale kip van Pinar Yoldas die ontdaan is van alle ‘overbodige’ ledematen en organen? Of schoenen gemaakt van de huiden van genetisch gemanipuleerde pijlstaartroggen uit de fictieve start-up Rayfish Footwear door Next Nature Network? In China vormt de grote vraag naar onderdelen van wilde dieren in de traditionele Chinese geneeskunde dan weer een reëel gevaar voor reeds bedreigde diersoorten. Het Tiger Penis Project van Kuang-Yi Ku stelt voor om nieuwe ontwikkelingen in de biotechnologie in te zetten om dierlijke onderdelen, zoals de tijgerpenis, te vervangen door kunstmatige.

In de research area, ontwikkeld in samenwerking met Universiteit Gent, krijgen bezoekers meer info over enkele hedendaagse casussen, zoals het Belgisch witblauw rund. Wie graag nog een extra woordje uitleg heeft van een expert ter zake, kan zich inschrijven op de dialoogrondleidingen. Op zondag 19.05.2019 gaat de gids in dialoog met Marjan Doom, directeur van het Gents Universiteitsmuseum en doctor in de diergeneeskundige wetenschappen. Op zondag 21.07.2019 is dat met Michel Vandenbosch, de voorzitter van GAIA.

Deze tentoonstelling werd gecreëerd door het museum Marta Herford in samenwerking met en naar een idee van designer en curator Tanja Seiner. De expo in Design Museum Gent werd aangevuld met een selectie nieuwe werken gecureerd door Evelien Bracke.

Deelnemende designers en kunstenaars

Martin Avila, BLESS, Melanie Bonajo, Karin Borghouts, The Center for Genomic Gastronomy, Kurzgesagt - Ina Nutshell, Center for PostNatural History (Richard Pell), Marcus Coates, Thalia de Jong, Theo Deutinger, Aleksandra Domanovié, Konstantin Grcic, The Hercules and Leo Case, Christine Herdin/Katharina Wahl, Marlène Huissoud, Max Kosoric/Sanne Pawelzyk, Silvia Knüppel, Kuang-Yi Ku, Dietrich Luft, Lisa Ma, Christien Meindertsma, Next Nature Network, Thomas Pausz, Ana Rajcevic, Veronica Ranner, Andrea Roe / Cath Keay, Peter Schäfer, Johanna Schmeer, Basse Stittgen, Susana Soares, Sputniko, threeASFOUR, Thomas Thwaites, Koen Vanmechelen, Marije Vogelzang, Chris Woebken, Pinar Yoldas

Dietrich-Luft-Purrrr

Catalogus

Prijs: € 20
Formaat: 12,4 cm x 19 cm
208 pagina’s
Uitgever: Kerber Verlag
Taal: Nederlands en Engels

Praktische info

Dieren op maat. Design tussen mens en dier
17.05.2019 – 29.09.2019
Toegangsprijs: € 8 / € 6 / € 2

Open op weekdagen van 9:30 tot 17:30
Open op weekends, feestdagen en schoolvakanties van 10:00 tot 18:00
Gesloten woensdag

Meer persinformatie en of beeldmateriaal (niet voor publicatie)

Sandra Plasschaert
Cats Communication
Press & PR

+32 479 35 10 39
sandra@catscommunication.be


Simon Adriaensen

Design Museum Gent

Communicatie

+32 9 323 64 88
simon.adriaensen@stad.gent